انواع سیستم اعلام حریق

انواع سیستم اعلام حریق

سیستم‌های اعلام حریق نقش مهمی در ایمنی ساختمان‌ها و ساکنان آن‌ها دارند. این سیستم‌ها بر اساس طراحی، اجزا و عملکرد به انواع مختلفی تقسیم شده و شناخت این انواع، به ما برای انتخاب بهترین گزینه کمک می‌کند. در ادامه این مطلب از کیوپیکت، به بررسی انواع سیستم‌ اعلام حریق، اجزا و کاربردهای هرکدام می‌پردازیم.

معرفی اجزای اصلی سیستم اعلام حریق

پیش از ورود به بحث انواع سیستم‌ها، لازم است تا با تجهیزات سیستم اعلام حریق آشنا شوید. مهم‌ترین این تجهیزات عبارتند از:

• کنترل پنل (Control Panel):به عنوان مرکز فرماندهی کل سیستم شناخته شده و اطلاعات دریافتی از دتکتورها را پردازش و دستورات لازم را صادر می‌کند (فعال کردن آژیرها، ارسال پیام و…).
• دتکتورها (Detectors): حسگرهای سیستم هستند که علائم آتش‌سوزی (مانند دود، حرارت و شعله) را تشخیص می‌دهند.
• شستی اعلام حریق (Manual Call Point):وسیله‌ای دستی که افراد در صورت مشاهده علائم اولیه حریق می‌توانند با فشردن آن، سیستم را فعال کنند. 
• آژیر و فلاشر (Sounder & Strobe):تجهیزات شنیداری و دیداری که برای هشدار دادن استفاده می‌شوند. 

انواع سیستم اعلام حریق از نظر سیم کشی

سیستم‌های اعلام حریق را می‌توان بر اساس معماری و نحوه سیم کشی به دو دسته متعارف و ادرس پذیر تقسیم کرد. در بخش بعدی درباره هرکدام به صورت کامل توضیح می‌دهیم.

سیستم‌ اعلام حریق متعارف

این سیستم‌ها، قدیمی‌ترین و ساده‌ترین نوع سیستم‌های اعلام حریق هستند. در سیستم متعارف، هر منطقه یا طبقه از ساختمان توسط یک یا چند حلقه سیم‌کشی مجزا پوشش داده می‌شود و دتکتورها و شستی‌ها به صورت موازی به این حلقه‌ها متصل هستند.

زمانی که یک دتکتور یا شستی در یک ناحیه فعال می‌شود، کنترل پنل مرکزی متوجه زونی که حریق در آن رخ داده می‌شود، اما نمی‌تواند به طور دقیق مشخص کند که کدام دتکتور یا شستی باعث فعال شدن آن شده است. بنابراین کنترل پنل فقط منطقه‌ای که حریق در آن رخ داده را اعلام می‌کند. این سیستم‌ها بیشتر برای ساختمان‌های کوچک، مغازه‌ها، دفاتر اداری با متراژ پایین و پارکینگ‌های کوچک مناسب هستند.

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر

سیستم‌های آدرس‌پذیر، نسل پیشرفته‌تر سیستم‌های متعارف بوده و دقت و انعطاف‌پذیری بالاتری دارند. در این نوع سیستم‌ها، هر دتکتور، شستی یا ماژول یک آدرس منحصر به فرد دارد و مستقیما به کنترل پنل متصل می‌شود.به همین دلیل در زمان وقوع آتش سوزی، کنترل پنل می‌تواند مشخص کند که کدام دستگاه (با آدرس مشخص) فعال شده است. این اطلاعات به صورت دیجیتال منتقل شده و پنل مرکزی می‌تواند محل دقیق حریق، نوع دستگاه فعال شده و حتی وضعیت هر دستگاه را نیز نمایش دهد. 

سیستم‌ اعلام حریق بی‌سیم

در بین انواع سیستم اعلام حریق، نوع بی سیم از سایر سیستم‌ها متفاوت است؛ در این سامانه، سنسورها و شستی‌ها از طریق امواج رادیویی با پنل مرکزی در ارتباط هستند و این امر باعث سهولت در نصب، به‌ویژه در ساختمان‌های قدیمی مانند موزه‌ها می‌شود. مزایای اصلی این سیستم‌ها شامل نصب سریع، قابلیت جابجایی آسان دستگاه‌ها و حفظ زیبایی ظاهری فضاست.

با این حال، سیستم‌های بی‌سیم نیازمند توجه به جزئیاتی مانند تعویض دوره‌ای باتری‌ها، برد سیگنال و احتمال تداخل امواج هستند. علی‌رغم این ملاحظات، با پیشرفت تکنولوژی، این سیستم‌ها به ابزاری کارآمد و قابل اعتماد برای تشخیص زودهنگام حریق تبدیل شدند و در شرایطی که کابل‌کشی معمولی عملی یا مطلوب نیست، راه‌حل مناسبی محسوب می‌شوند.

انواع سیستم اعلام حریق از نظر نحوه فعال سازی

سیستم‌های اعلام حریق به دو دسته از نظر روش فعال‌سازی تقسیم می‌شوند:

• سیستم دستی
• سیستم خود (اتوماتیک)

سیستم اعلام حریق دستی زمانی فعال می‌شود که یک فرد شستی اعلام را فشار دهد. این سیستم به عنوان مکمل سیستم‌های اتوماتیک و در کنار آن‌ها استفاده می‌شوند. در مقابل، سیستم اعلام حریق خودکار از طریق قدرت تشخیص دتکتورها و بدون دخالت انسان فعال شده و می‌تواند حریق را خیلی سریع‌تر و دقیق‌تر تشخیص دهد.

نکات کلیدی در انتخاب و نصب سیستم اعلام حریق

برای داشتن یک انتخاب هوشمندانه، فاکتورهای زیر را هنگام خرید در نظر داشته باشید:

• نوع ساختمان و کاربری
• متراژ و پیچیدگی فضا
• بودجه
• استانداردها و مقررات
• محیط نصب دتکتورها
• نصب اصولی
• نگهداری منظم

خرید و قیمت انواع سیستم اعلام حریق

از آنجا که شرایط هر پروژه با سایر پروژه‌ها متفاوت است، نمی‌توان قیمت دقیقی را برای خرید سیستم اعلام حریق مشخص کرد. اما به صورت کلی می‌توانید در نظر داشته باشید که سیستم‌های آدرس پذیر و بی سیم نسبت به متعارف گران‌تر بوده و نیاز به بودجه بیشتری برای خرید تجهیزات، طراحی و نصب دارند.

همچنین قیمت تجهیزات هر برند با برندهای دیگر نیز متفاوت است؛ این تفاوت قیمت لزوما به معنای بهتر یا بدتر بودن نبوده و ممکن است به علت‌ها مختلفی مانند امکانات بیشتر، برندیگ مطرح و... باشد.

نتیجه‌گیری

در پایان دریافتیم انواع سیستم اعلام حریق باتوجه به نحوه فعال‌سازی و سیم کشی متفاوت است. همچنین انتخاب سیستم اعلام حریق مناسب به عوامل مختلفی از جمله اندازه و پیچیدگی ساختمان، محدودیت‌های بودجه و... بستگی دارد. 

برای خرید انواع سیستم‌های اعلام حریق، تجهیزات خود را انتخاب و درخواست استعلام ثبت کنید.