انواع کاتر و ابزار برش ایمن

انواع کاتر به عنوان ابزار برش نقش مهمی در زندگی روزمره و محیط های کاری دارد. از دوران پیش از تاریخ تا زمانه ما ابزار برش تکامل زیادی پیدا کرده اند به طوری که از چاقوهای سنگی آن دوران به انواع ابزار برش ایمن با کاربردهای تخصصی رسیده ایم. از این رو، در این مطلب از وبلاگ کیوپیکت به بررسی انواع کاتر و ابزار برش ایمن می پردازیم.

نگاهی به تاریخچه ابزار برش

تاریخچه ابزارهای برش به هزاران سال قبل برمی گردد، به طوری که انسان ها ابزارها و تکنیک های مختلفی را برای شکل دادن و برش مواد برای اهداف مختلف توسعه دادند. در ادامه نگاهی کوتاه به سیر تکامل ابزارهای برش در طول تاریخ خواهیم داشت:

1. عصر حجر: در طول عصر حجر، انسان های اولیه از ابزارهای برش اولیه ساخته شده از سنگ مانند پولک های سنگ چخماق و تبرهای دستی استفاده می کردند. از این ابزار برای شکار، تراشیدن و بریدن مواد مختلف استفاده می شد.
2. ر علم مواد یا متالورژی، انسان ها شروع به ساخت ابزارهای برش از برنز کردند. ابزارهای برنزی، مانند اسکنه و تبر، در مقایسه با ابزارهای سنگی، دوام و کارایی بهتری را ارائه می‌ دهند. از آنها برای نجاری، ساخت و ساز و اهداف کشاورزی استفاده می شد.
3. عصر آهن: عصر آهن پیشرفت های چشمگیری در ابزارهای برش به همراه داشت. آهن، سخت تر و بادوام تر از برنز، امکان تولید لبه های برش تیزتر و کارآمدتر را فراهم می کند. ابزار آهنی از جمله چاقو، اره و تبر به طور گسترده برای کارهای مختلف استفاده می شد.
4. قرون وسطی: در طول قرون وسطی آهنگران در آهنگری ابزارهای برش با استفاده از آهن و فولاد مهارت پیدا کردند. برای افزایش سختی و استحکام تیغه ها از تکنیک هایی مانند کوئنچ و تمپرینگ استفاده شد. در این دوره ابزارهای برش تخصصی تر از جمله شمشیر، داس و قیچی توسعه یافت.
5. انقلاب صنعتی: انقلاب صنعتی در قرن 18 و 19 پیشرفت های قابل توجهی را در ساخت ابزارهای برش به ارمغان آورد. معرفی ماشین آلات و استفاده از نیروی بخار باعث تولید انبوه ابزارهای برش شد. این امر منجر به توسعه ابزارهای دقیق و کارآمدتر برای صنایعی مانند فلزکاری، نجاری و نساجی گردید.
6.  عصر مدرن: در عصر مدرن، ابزارهای برش با پیشرفت در مواد، فناوری و فرآیندهای ساخت به تکامل خود ادامه داده اند. فولاد تندبر یا فولاد پرسرعت (HSS)، کاربید و سایر آلیاژهای پیشرفته معرفی شده اند که عملکرد و دوام برش را بهبود می بخشد. ماشین های کنترل عددی کامپیوتری (CNC) دقت و پیچیدگی ابزارهای برش را متحول و امکان طراحی های پیچیده و اتوماسیون را فراهم کرده اند.

امروزه ابزارهای برش طیف وسیعی از ابزارهای تخصصی برای صنایع و کاربردهای مختلف از جمله مته، اره، فرز، ابزار تراش و برش لیزری را در بر می گیرد. تحقیق و توسعه مستمر در مواد و تکنیک های ساخت تضمین می کند که ابزارهای برش برای شکل دادن و برش مواد در زمینه های متعدد ضروری باقی می مانند.

کاتر چیست و چه کاربردی دارد؟

کاتر (cutter) ابزاری با لبه تیز است که برای برش مواد مختلف استفاده می شود. معمولاً از یک قطعه نازک، مسطح و کشیده از فلز، سرامیک یا سایر مواد سخت تشکیل شده است که برای تشکیل لبه برش تیز می شوند. کاترها در اشکال، اندازه ها و طرح های مختلفی وجود دارند که هر کدام برای کارهای برش و مواد خاصی مناسب هستند. کاترها در طیف وسیعی از کاربردهای روزمره و محیط های کاری مختلف و صنایع برای برش انواع مواد مثل کاغذ، مقوا، کارتن، چرم و غیره مورد استفاده قرار می گیرند.

کاتر ایمن یا ابزار برش ایمن چیست؟

ابزار برش ایمن (safe cutting tools) ابزارهایی هستند که با ویژگی های ایمنی طراحی و مهندسی شده اند تا خطر تصادف یا صدمات در حین استفاده را به حداقل برسانند. این ابزارها با ترکیب ویژگی ‌هایی که احتمال بریدگی، پارگی یا آسیب‌ های دیگر را کاهش می ‌دهند، ایمنی کاربر را در اولویت قرار می ‌دهند.

تنوع کاتر و ابزار برش ایمن

ابزارهای برش ایمن را با معیارهای مختلفی از جمله جنس تیغه، شکل تیغه، طول تیغه و امثال آن طبقه بندی کرد.

به طور مثال، در مورد کاترها از دو نوع تیغه ثابت و تیغه جمع شونده نام برد. یا اینکه از انواع تیغه مخفی و تیغه آشکار، تیغه کوتاه و تیغه چاقویی، و حتی از کاتر ایمن نجات و کات ایمن حلقه ای نام برد. در حال حاضر کاترهای ایمن مختلفی با تیغه ثابت موجود است که در کاربردهای داخلی و خارجی استفاده می شود. برخی از آنها در آشپزخانه خانگی یا لوازم التحریر اداری، در مدارس، در صنایع یا محل کار استفاده می شود. این چاقوها و کاترها سبک وزن هستند و برای برش مواد نازک و ضخیم هر دو مناسب هستند.

ابزارهای برش ایمن که در محل های کار مورد استفاده قرار می گیرند از نظر ایمنی، بهره وری و کارایی هزینه در محل کار، ارزش افزوده دارند. برخی از کاترها همچنین قابلیت تعویض تیغه و قابلیت جمع شدن تیغه را برای برش ها فراهم می کنند. کاربران به راحتی می توانند شدت کشش تیغه را از دسته آن تنظیم کنند. لحظه ای که برنامه برش تکمیل می شود، تیغه به حالت اولیه خود در بدنه برش باز می گردد.

در اینجا چند نمونه از کاتر ایمن یا ابزارهای برش ایمن و ویژگی های ایمنی آنها آورده شده است:

1. چاقوهای ایمنی: چاقوهای ایمنی با ویژگی هایی مانند تیغه های جمع شونده یا لبه های برش محافظ طراحی شده اند. این ویژگی ها به جلوگیری از بریدگی های تصادفی در زمانی که چاقو استفاده نمی شود یا در تماس با اشیاء ناخواسته کمک می کند.
2. کاتر ایمن برش جعبه: برش جعبه، معمولا برای باز کردن بسته ها استفاده می شود، اغلب دارای تیغه های جمع شونده فنری هستند که در صورت عدم استفاده به طور خودکار جمع می شوند. این امر خطر بریدگی و صدمات تصادفی را کاهش می دهد.
3. کاترهای چرخشی: کاترهای چرخشی یا دوار که در خیاطی یا صنایع دستی استفاده می شوند اغلب دارای مکانیزم قفل ایمنی هستند. این قفل تیغه را در مواقعی که از آن استفاده نمی شود، محکم در جای خود نگه می دارد و از قرار گرفتن تصادفی لبه تیز آن جلوگیری می کند.
4.  قیچی با نوک گرد: قیچی با نوک گرد معمولا در محیط هایی که خطر آسیب وجود دارد مانند مدارس یا مراکز پزشکی استفاده می شود. نوک های گرد خطر زخم های سوراخ شده یا بریدگی های تصادفی را کاهش می دهد.
5. ابزارهای برقی یا باتری دار: برخی از ابزارهای برش مانند اره های برقی یا ابزارهای چرخشی دارای ویژگی های ایمنی مانند محافظ تیغه ها یا مکانیزم های خاموش کننده خودکار هستند. این ویژگی ها به جلوگیری از تماس تصادفی با لبه برش یا توقف عملکرد ابزار در مواقع اضطراری کمک می کند.

کاترهای دارای گواهینامه ایمنی

شرکت مارتور (MARTOR) آلمان توانست در سال 1976 اولین ابزار برش دارای گواهینامه TÜV را تولید کند. گواهینامه TÜV که در سراسر جهان به عنوان یک علامت تجاری معتبر و با کیفیت شناخته می شود، تضمین می کند که یک محصول، خدمات یا فرآیند از نظر ایمنی آزمایش شده است و با الزامات مقررات ملی، منطقه ای و بین المللی مطابقت دارد.

در حال حاضر برند مارتور به دلیل معرفی بیش از 300 طیف نوآورانه از ابزارهای برش ایمن برای صنایع مختلف مثل انواع کاتر ایمن چاقویی، کاتر ایمن تیغه کوتاه، کاتر ایمن طراحی، کاتر ایمن تیغه مخفی، کاردک ایمن و قیچی ایمن دارای شهرت جهانی است. شرکت Martor برای اولین بار در جهان یک راه حل هوشمندانه برش ایمن با استفاده از پلاستیک قابل تشخیص فلزی (MDP) را ابداع کرد.

Martor بیشتر استانداردهایی را با چاقوهای ایمنی دارای گواهی GS (استاندارد ایمنی و کنترل کیفیت آلمان و مورد پذیرش جهانی) تنظیم کرده است که برای برش ایمن ضروری است و برای محافظت در محل کار شناخته شده است.

ابزارهای برش مارتور و انواع آن

شرکت مارتور به عنوان رهبر جهانی ابزارهای برش ایمنی انواع مختلفی از این نوع محصولات را روانه بازار کرده است که در ادامه به بررسی آنها می پردازیم:

کاتر ساده یا کلاسیک

کاتر ساده یا کلاسیک (Classic cutter) از نسل اول کاترها است که با وجود انواع ابزار برش ایمن جدید همچنان مورد استفاده زیادی دارد.

در حال حاضر طیف متنوعی از این نوع کاترها در بازار موجود است. بر اساس نوع و ضخامت مواد مورد برش می توان از تیغه های مناسب آن استفاده کرد. این کاترها به طور کلی از یک بدنه و یک تیغه ذوذنقه ای تشکیل شده اند. تیغه به طور کشویی در داخل دسته حرکت می کند. برخی از آنها امکان قفل کردن تیغه را دارند. تیغه این کاترها قابل تعویض است. کاترهای ساده معمولا برای برش های ظریف از قبیل برش کاغذ، مقوا، فیلم و امثال آن استفاده می شوند.

دسته کارترهای ساده از پلاستیک یا فلز است.

کاتر ایمن چاقویی

کاتر ایمن چاقویی (Safe knife cutter) یکی از انواع ابزار برش ایمن است. این نوع کاترها نسبت به کاترهای ساده از قابلیت و ایمنی بالاتری برخوردار هستند. به همین دلیل معمولا در محل های کار و صنایع کاربردهای بیشتری دارند.

این کاترها معمولا از مواد با مقاومت و استحکام بالاتر نسبت به کاترهای ساده ساخته شده اند. دسته و تیغه آنها نیز بزرگتر و بلندتر از تیغه کاترهای کلاسیک است. کاترهای چاقویی از عمق برش زیادی برخوردار هستند. به طوری که عملا به عنوان یک چاقو در آشپزخانه یا کارهای دیگر از آنها بهره گرفت.

از ویژگی های دیگر این چاقوها ایمن بودن آنهاست. جهت ارتقا ایمنی، کاترهای چاقویی با جمع شدن اتوماتیک تیغه (automatic blade retraction) طراحی می شوند. به طوری که پس از رها کردن شستی، تیغه به طور خودکار در داخل بدنه پنهان می شود. در این کاترها، تیغه قابلیت قفل شدن در اندازه های مختلف را دارد.

یکی دیگر از مزایای این کاترها طراحی ارگونومیک آنها است. این کاترها به خوبی در دست جای گرفته و از وارد شدن فشار بی مورد به دست ممانعت می کنند. کاتر ایمن چاقویی یک کاتر فنری با تیغه خود جمع شونده است که عمدتا برای باز کردن جعبه ها و بسته بندی استفاده می شود. چاقوهای ایمنی که در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می گیرند، به کاهش خطر صدمات ناشی از چاقو در محل کار کمک می کنند. به دلیل عمیق برش زیاد و استحکام بالا کاتر ایمن چاقویی را می توان برای مصارف مختلف در محل کار مورد استفاده قرار داد. از جمله کابردها اینکه از این کاترها می توان برای بریدن جعبه های مقوایی 4 لایه، کالاهای بسته بندی شده، رول های کاغذ، ورق های پلی استرن و فوم های ساختمانی استفاده کرد.

کاتر ایمن نجات

کاتر ایمن نجات (emergency safe cutter) از انواع مدرن ابزار برش ایمن است که عمدتا برای استفاده در شرایط اضطراری طراحی شده است.

این کاترها به طور اختصاصی برای استفاده از شرایط خطرناک و به ویژه برای استفاده در داخل خودرو و بریدن کمربند ایمنی در شرایط اضطراری طراحی شده اند.

 کاتر برش کمربند ایمنی خودرو

 کمربند ایمنی برای بقا مهم است. با این حال آنها می توانند مانعی در شرایط تصادف باشند. کمربندهای ایمنی می توانند افراد مجروح را در موقعیت های خطرناک به دام بیندازند. کاترهای نجات راهکاری برای این شرایط هستند. یک نوع از این کاترها، کاتر تسمه کمربند ایمنی خودرو است و برای نجات سرنشینان خودرو پس از تصادف استفاده می شود. این کاترها برای بریدن لباس نیز مناسب است که در برخی موارد باید آن را نیز درآورد. بر این اساس، این نوع کاترها عمدتا توسط امدادگران و پزشکان در شرایط حادثه و عملیات نجات مورد استفاده قرار می گیرد. با این حال توصیه می شود در هر خودرو یک کاتر نجات برای برش کمربند ایمنی در وضعیت اضطراری وجود داشته باشد. این وسیله ساده در چنین شرایطی می تواند نقشی حیاتی برای نجات انسان ها ایفا کند.

 کاتر ترکیبی برش کمربند ایمنی و چکش نجات

 این نوع کاتر در واقع ترکیبی از کاتر و چکش نجات است. کاتر برای بریدن کمربند ایمنی خودرو استفاده می شود. در حالی که از چکش برای شکستن شیشه خودرو در شرایط اضطراری استفاده می شود.

نوک چکش این کاترهای نجات از فولاد مقاوم مخصوص برای شکستن شیشه و اجسام سخت تهیه شده است.

 کاتر ایمن تیغه کوتاه

کاتر ایمن تیغه کوتاه (Short blade safe cutter) یکی از انواع ابزار برش ایمن است. همان طور که عنوان آن مشخص است این نوع کاتر دارای تیغه کوتاه تر نسبت به انواع دیگر کاترها است. به همین دلیل این نوع کاتر کاربردهای خاص خود را نیز دارا می باشد.

کاترهای تیغه کوتاه ایمن علاوه بر کوتاهی تیغه آن که برای برش های با عمق کم مناسب است ویژگی ها و کاربردهای خاص خود را دارد. این کاترها دارای تیغه جمع شونده هستند که برای ممانعت از برش های ناخواسته و تصادفی و ارتقا ضریب ایمنی آنها طراحی شده است. تیغه این کاترها علاوه بر جمع شوندگی خودکار دارای قابلیت تعویض نیز هستند. از طرف دیگر این کاترها می توانند دارای جنس متفاوتی از تیغه باشد. به طور مثال برخی کاترهای ایمن تیغه کوتاه martor  دارای یک تیغه سرامیکی نصب شده و یک تیغه استیل جایگزین هستند. از لحاظ جنس بدنه برخی از کاترهای ایمن تیغه کوتاه دارای بدنه پلاستیکی و برخی دارای بدنه فلزی معمولا از جنس آلومینیوم هستند. کاترهای دسته آلومینیومی با مقاومت بالا برای سخت ترین و مکررترین کارهای برش طراحی شده اند. برخی از کاترهای تیغه کوتاه دارای تیغه ذوذنقه ای و برخی از آنها دارای تیغه مستطیلی هستند.

این کاترها همچنین دارای طراحی ارگونومیک هستند که سهولت و بهره وری استفاده از آنها را ارتقا داده است. از ظرف دیگر این کاترها طوری طراحی شده اند که برای استفاده با هر دو دست مناسب باشند. همچنین کوتاه بودن تیغه، امکان ایجاد فشار بیشتر روی تیغه و در نتیجه برش مواد با مقاومت و سختی بیشتر را فراهم کرده است. کاتر ایمن تیغه کوتاه دارای انواع متنوعی است اما به طور کلی برای برش مواد مختلف با ضخامت کم مناسب است. از این کاترها می توان برای برش کاغذ، مقوا، کارتن، فوم، انواع فیلم، چرم و در فرایند بسته بندی یا بسته گشایی استفاده کرد. برخی از این کاترها با هدف استفاده های محیط کار و صنعت، با مقاومت و استحکام بالایی طراحی شده اند.

کاتر ایمن تیغه مخفی

ویژگی بارز این کاترها دور از دسترس بودن تیغه آنها است به طوری که خطر صدمه و جراحت از ناحیه تیغه ها به حداقل می رسد. کاتر ایمن تیغه مخفی با اینکه برای برش طیف وسیعی از مواد قابل استفاده است اما معمولا برای برش فوم، عایق لوله ها، انواع فیلم و منسوجات مورد استفاده قرار می گیرد.

کاتر ایمن دوار

کاتر ایمن دوار نیز دارای تیغه های مخفی است اما با چرخاندن دور وسایل با دهانه نوک دار مثل تیوب های چسب مایع و امثال آن باعث برش می شود.

کاتر ایمن حلقه ای

کاتر ایمن حلقه ای مانند یک انگشتر در انگشت قرار می گیرد و برای برش با سرعت بالا در حین کار در صنایع مختلف کاربرد دارد.

کاتر طراحی یا کاتر قلمی

کاتر طراحی یا کاتر گرافیک (graphic cutter) که به آن کاتر قلمی نیز گفته می شود یک ابزار برش تخصصی است که در صنعت طراحی گرافیک و تابلوسازی استفاده می شود. سوزن برش نصب شده در این کاتر برش فیلم و کاغذ و همچنین خراش دادن دقیق را ممکن می سازد.

کاتر طراحی برای هنرمندان تجسمی، دانشجویان طراحی، نقاشی و گرافیک، آژانس های تبلیغاتی و دفاتر فنی از لوازم ضروری و پراستفاده است.

کاردک ایمن

لیسه یا کاردک ایمن علاوه بر طراحی ارگونومیک آن، با داشتن محافظ تیغه، ایمنی آن را در مواقعی که مورد استفاده قرار نمی گیرد، افزایش می دهد. این کاتر می تواند برای طیف وسیعی از تمیزکاری و برش سطوح مورد استفاده قرار گیرد.

قیچی ایمن

قیچی ایمن علاوه بر طراحی ارگونومیک برای انواع کاربردهای خاص، به دلیل گرد بودن نوک تیغه باعث پیشگیری از صدمات احتمالی می گرد.

استعلام قیمت و خرید انواع کاتر و ابزار برش ایمن

سامانه تخصصی کیوپیکت برای اولین بار در ایران نسل جدید مدرن ترین کارترها و ابزار برش ایمن را با دیافت نمایندگی فروش اختصاصی از برند پیشرو مارتور آلمان عرضه کرده است.

برای استعلام قیمت و خرید بی واسطه با کمترین قیمت انواع کاتر و ابزار برش ایمن کافی است پس از ثبت نام در سامانه تخصصی کیوپیکت، نسبت به انتخاب محصولات و درج استعلام قیمت اقدام فرمایید.